Eindtoets basisonderwijs

Sinds het schooljaar 2014-2015 moeten alle schoolverlaters in het reguliere basisonderwijs een eindtoets maken die hun taal- en rekenvaardigheid meet. In een toetswijzer is vastgelegd welke taal- en rekeninhouden moeten worden getoetst. Daarnaast kan de toets facultatief ook andere kennis en vaardigheden in kaart brengen, bijvoorbeeld op het gebied van wereldoriëntatie.

Alle schoolverlaters in het reguliere basisonderwijs maken een eindtoets, ook leerlingen met speciale ondersteuningsbehoeften. Voor deze leerlingen kan de school de omstandigheden aanpassen (rustige plek, korte onderbrekingen, extra tijd). Bovendien stellen de toetsaanbieders aangepaste versies ter beschikking, zoals een gesproken versie voor leerlingen met dyslexie en een versie in grote letters of in braille voor leerlingen met een visuele beperking.

Referentieniveaus taal en rekenen

Met het oog op het belang van een doorgaande leerlijn, staan vanaf schooljaar 2015-2016 de referentieniveaus taal en rekenen centraal in de eindtoets. De eindtoets meet in hoeverre leerlingen de referentieniveaus beheersen, in ieder geval op het gebied van de leesvaardigheid, taalverzorging en de algemene rekenvaardigheid (eventueel onderscheiden naar de domeinen getallen, verhoudingen, meten en meetkunde en verbanden). De eindtoets kan ook andere domeinen van het referentieniveau taal toetsen, bijvoorbeeld de schrijfvaardigheid.

Inschrijven

Scholen kunnen zich tot en met 31 januari 2017 inschrijven voor een eindtoets. Scholen ontvangen van de aanbieders van de beschikbare eindtoetsen informatie over de inschrijving voor hun eindtoets.

Afnamemoment

De eindtoetsen worden afgenomen tussen 15 april en 15 mei. Meer informatie over exacte afnamedatums van elke eindtoets is te vinden op de websites van de verschillende eindtoetsen.

Toets kiezen

Scholen bepalen zelf welke eindtoets zij gebruiken, mits de toets is toegelaten door de minister. De school kiest voor één toetsaanbieder, zodat alle leerlingen (op alle locaties van de school) dezelfde toets maken. Scholen die onder hetzelfde bestuur vallen, hoeven niet allemaal voor dezelfde toets te kiezen.

Basisscholen kunnen voor 2017 kiezen uit de volgende toetsen:

Scholen hoeven niet te betalen voor de door de minister toegelaten eindtoetsen.

De voorwaarden voor de afname en de inhoud van de toetsen zijn vastgelegd in het Toetsbesluit PO.

Resultaten/rapportage

Na de afname van de eindtoets ontvangt de school individuele rapportages per leerling en een schoolrapportage/groepsrapportage.

Leerlingrapportage

Het leerlingrapport geeft het niveau van de leerling aan. Op het leerlingrapport staat ook vermeld welk referentieniveau is behaald per onderdeel lezen, taalverzorging en rekenen. Daarnaast geeft het leerlingrapport het schooladvies weer.

Schoolrapportage/groepsrapportage

De groepsrapportage bevat een overzicht van de resultaten van alle leerlingen.

Meer informatie over de resultaten op de verschillende eindtoetsen is te vinden op de websites van de eindtoetsen.

Uitzonderingsgroepen

Scholen voor speciaal (basis)onderwijs hoeven op dit moment nog geen eindtoets af te nemen, maar mogen dit uiteraard wel doen. Op termijn zijn ook deze scholen verplicht om een eindtoets af te nemen.

De volgende groepen leerlingen (in het reguliere basisonderwijs) hoeven geen eindtoets te maken (het mag wel):

  • Zeer moeilijk lerende leerlingen.
  • Meervoudig gehandicapte leerlingen die moeilijk leren.
  • Leerlingen die minder dan 4 jaar in Nederland zijn en het Nederlands nog niet voldoende beheersen.

Met het oog op de invoering van de Wet passend onderwijs zijn de eerste twee uitzonderingsgroepen nader gespecificeerd. Het gaat om:

  • Leerlingen met een uitstroomprofiel vso-arbeidsmarkt of vso-dagbesteding, vastgelegd en onderbouwd in het ontwikkelingsperspectief (OPP) van de betreffende leerling.
  • Leerlingen met een IQ lager dan 70.

De school beslist, na overleg met de ouders, of deze leerlingen wel of niet meedoen aan de eindtoets. Wordt de leerling hiervan vrijgesteld, dan legt de school de onderbouwing van deze beslissing vast in de eigen administratie voor het geval de inspectie daar om vraagt.

Een stroomschema dat u ondersteunt bij het in kaart brengen welke leerlingen niet deel hoeven nemen aan de eindtoets, vindt u bij de vraag ‘Moet deze leerling een eindtoets maken?

Voordelen

Basisscholen nemen de eindtoets af tussen 15 april en 15 mei en niet meer in februari, zoals lang gebruikelijk was.

Dit heeft de volgende voordelen:

  • Het bevordert een doorgaande ontwikkeling. Scholen voor voortgezet onderwijs krijgen actuelere informatie over het taal- en rekenniveau van leerlingen en kunnen hun onderwijs daar beter op aansluiten.
  • Het schooladvies staat centraal bij de toelating tot het voortgezet onderwijs.
  • De onderwijstijd in groep 8 wordt maximaal benut.